Słowa, które leczą: o języku, który leczy i rani w terapii uzależnień

Stygmatyzacja w języku – więcej niż tylko słowo
Stare słowa, nowe rany – dlaczego musimy przestać mówić „alkoholik”, „narkoman”, „współuzależniony”?
- „alkoholizm” zastępujemy określeniem: uzależnienie od alkoholu lub zaburzenia używania alkoholu,
- „narkomania” → zaburzenia używania substancji psychoaktywnych,
- „hazardzista” → osoba z zaburzeniami uprawiania hazardu,
- „seksoholizm” → kompulsywne zachowania seksualne,
- „pracoholizm” → nadmierne lub szkodliwe zaangażowanie w pracę,
- „DDA / współuzależniona” → osoba dorosła wychowana w rodzinie z problemem uzależnienia, partner osoby z uzależnieniem .
Język jako przestrzeń przejściowa (Bollas, Winnicott)
Nowoczesne nazewnictwo – jak mówić w praktyce terapeutycznej i komunikacji społecznej?
- Mówimy: osoba z uzależnieniem, nie: „narkoman”
- Mówimy: zaburzenia używania substancji, nie: „nadużywanie narkotyków”
- Mówimy: kompulsywne zachowania seksualne, nie: „seksoholizm”
- Mówimy: osoba wychowana w rodzinie z problemem uzależnienia, nie: „DDA”
- Mówimy: osoba doświadczająca przemocy, nie: „ofiara”
- w języku polskim,
- z pełną świadomością znaczenia języka niedyskryminującego,
- psychoterapię uzalerznień,
- pomoc psychologiczną i psychoterapię,
- psychoterapię dzieci i młodzieży,
- dla osób indywidualnych, par, rodzin.
Podsumowanie
Bibliografia
- Bakuła, A. (2024) Język terapii uzależnień. Brok
- Freud, S. (1915) The Unconscious. Standard Edition, Vol. XIV.
- Lacan, J. (1953) Function and Field of Speech and Language in Psychoanalysis.
- Bollas, C. (1987) The Shadow of the Object: Psychoanalysis of the Unthought Known. London: Free Association Books.
- Hinshelwood, R.D. (1991) A Dictionary of Kleinian Thought. London: Free Association Books.
- Winnicott, D.W. (1971) Playing and Reality. London: Tavistock.
- WHO (2022) International Classification of Diseases 11th Revision (ICD-11). Geneva: World Health Organization.
- APA (2013) Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, Fifth Edition (DSM-5). Arlington: American Psychiatric Association.
Komentarze (0)
Similar articles

Ciągłe kłótnie w związku: kiedy to jeszcze norma, a kiedy warto iść na terapię par w UK po polsku?
Ciągłe kłótnie w związku rzadko zaczynają się od wielkiego kryzysu. Częściej narastają po cichu: zmęczenie, stres, dzieci, pieniądze, brak bliskości i rozmowy, która kończy się kolejną awanturą albo ciszą. Sprawdź, kiedy to jeszcze zwykły konflikt, a kiedy sygnał, że terapia par w UK po polsku może realnie pomóc.

Jak rozmawiać z osobą z uzależnieniem w UK? 7 kroków, które pomagają zamiast szkodzić
Życie z osobą z uzależnieniem rzadko wygląda jak filmowy dramat. Częściej przypomina codzienny, cichy chaos. Raz jest lepiej, raz gorzej: obietnice poprawy przeplatają się z kolejnymi kłamstwami, poczuciem winy i lękiem o przyszłość. W głowie kłębią się pytania: „Mówić czy przemilczeć?”, „Pomagam czy tylko pogarszam sytuację?”, „Jak nie doprowadzić do awantury?"

To nie musi wyglądać jak dno. Jak rozpoznać, że używanie substancji, hazard albo granie wymknęły się spod kontroli — i jak wygląda pierwszy krok po pomoc po polsku w UK
Jeśli czytając ten tekst czujesz niepokój lub ulgę typu „to o mnie / o kimś bliskim”, nie musisz mieć pewności. Wystarczy, że chcesz sprawdzić sytuację bez oceniania. Umów konsultację wstępną po polsku klikając tutaj albo napisz do nas przez Kontakt.

Terapia par w UK po polsku: jak wygląda, kiedy pomaga i czy terapia online jest skuteczna?
Związek rzadko rozpada się „z dnia na dzień”. Częściej jest to powolne oddalanie: mniej rozmów, więcej napięcia; mniej ciekawości drugiej osoby, więcej domysłów; mniej bliskości, więcej funkcjonowania „na zadaniach”. W Wielkiej Brytanii dochodzą czynniki, które wiele polskich par zna aż za dobrze: praca zmianowa, zmęczenie, życie daleko od rodziny, presja finansowa, brak czasu, a czasem także nierówne tempo adaptacji do emigracji.

Zaburzenia psychiczne u dzieci i młodzieży: Kompletne kompendium dla polskich rodzin w UK. Statystyki, mechanizmy i strategie wsparcia
Jeszcze dekadę temu o zdrowiu psychicznym dzieci mówiło się w kontekście rzadkich przypadków klinicznych. Dziś, w 2026 roku, stoimy w obliczu zmiany paradygmatu. Zdrowie psychiczne stało się integralnym elementem ogólnego dobrostanu, a jego zaburzenia – najczęstszą przyczyną absencji szkolnej i trudności rozwojowych.

Jak działa NHS w temacie zdrowia psychicznego migrantów i Polaków w UK – przewodnik krok po kroku.
NHS daje migrantom – w tym Polakom – realny dostęp do bezpłatnej pomocy psychologicznej i psychiatrycznej, ale bez „mapy” ten system bywa przytłaczający (UK Government 2022; UK Government 2023). Poniższy przewodnik pokazuje krok po kroku, jak z tego skorzystać, gdzie możesz się zgłosić samodzielnie, jak poprosić o wsparcie po polsku oraz czym różnią się usługi lokalne od online – z odniesieniem do badań o doświadczeniach Polaków w NHS (NHS HRA 2020; Gondek et al. 2018).
Pozostaw komentarz
Pola oznaczona * są wymagane. Twój email nie będzie opublikowany ani udostępniony.